همایش بین المللی دین در آیینه ی هنر

همایش بین المللی دین در آیینه ی هنر

International Conference on Religion in the light of Art

پوستر همایش بین المللی دین در آیینه ی هنر

همایش بین المللی دین در آیینه ی هنر در تاریخ ۲۲ فروردین ۱۳۹۱ تا ۲۳ فروردین ۱۳۹۱ توسط دانشگاه آزاد اسلامی همدان و تحت حمایت سیویلیکا در شهر همدان برگزار گردید.این همایش تحت حمایت سیویلیکا بوده است و به محض اتمام مراحل نمایه سازی، مقالات آن از طریق همین پایگاه منتشر خواهد شد.


همایش بین المللی دین در آینده هنر

همایش بین المللی دین در آئینه هنر با مشارکت : وزارت امور خارجه –سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی – مرکز گفت و گوی ادیان و تمدن ها – موزه باربرینی – دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان – نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه آزاد همدان - موسسه قرض الحسنه ندای مهر میهن – مرکز فرهنگی اشراق – تشکل علمی، فرهنگی و اجتماعی بیدارگران – موسسه مهرگان - مدرسه اسلامی هنر - دانشگاه سن اندروز اسکاتلند

محور های همایش :
الف: مبانی
1- تعریف هنر از دیدگاه اندیشه دینی
2- مبانی هنر در اندیشه دینی
3- اصول و معیار های هنر دینی
4- دیدگاه ادیان ( اسلام ، مسیحیت  ) در مورد هنر

ب :فلسفه هنر
1- زیباشناسی نظری و فلسفی دین
2- چرایی زیباشناسی کتاب های آسمانی

پ: روابط دین و هنر
1- خدمات متقابل دین و هنر
2- هنر و مناسک دینی
3- هنر . تبلیغ اندیشه های دینی
4- نقش هنر در نزدیکی ادیان
5- نقش ادیان در ماندگاری هنر 

ت: هنرهای دینی و ویژگی های آن
1- ویژگی های هنر دینی
2- ویژگی هنر اسلامی
3- ویژگی هنر مسیحی
4- ویژگی هنر یهودی
5- جایگاه معماری و سایر هنرها در دین

ث : آسیب شناسی هنر دینی
1- چالش های متقابل دین و هنر
2- چالش هنر و تبلیغ دینی

ج:  معرفی آثار هنری دینی و هنرمندان دینی
1- آثار تاریخی و نقش آن در مبادلات فرهنگی میان ایران و ایتالیا

چ: روابط دین و مدیریت
1- روابط انسانی در مدیریت با تاکید بر روابط میان ایران و ایتالیا
2- وظایف مدیریتی در دیدگاه اسلام و مسیحیت

ح: رابطه دین و نقش آن در تعاملات فرهنگی و هنری
1- نقش دین در مبادلات فرهنگی ایران و ایتالیا
2- دین و نقش آن در شکل گیری هنر و تمدن ایران و ایتالیا
 
خ: نقش دین در معادلات جهانی
1- دین راهبردی برای صلح ملت ها
2- نقش اسلام و مسحیت در معادلات جهانی
3- ایران و ایتالیا چالش ها و چشم انداز های روابط پایدار

پیام دبیر همایش
یکی از مباحث مهم هنر، بحث صورت و معنا می‌باشد که در هنرهای دینی مبنای صورت و معنا در اعتقاد به تجلی و ظهور خداوند در عالم است. تمام پدیده‌های عالم علاوه بر صورت ظاهر، حقیقتی دارند و حقیقت آنان به اسماء الهی رجوع دارد. در حکمت اسلامی، صورت و معنا بر مراتب تجلی اسماء الهی است. هر مرتبه از مراتب تجلی، صورت و ظاهر مرتبه‌ی فوق است و درعین حال، معنایی است بر مرتبه تحت. عرفا مراتب تجلی را در پنج مرتبت بیان کرده‌اند. شعرا و حکما و به تبع ایشان هنرمندان مسلمان گزارشگر این عوالم شده‌اند بنابراین کلام، تصویر و هر اثری از آثار ایشان علامت و نشانه و به عبارتی آیتی از آن عوالم است.
از مباحث مهم هنر، مفهوم صورت و معنا است. به نظر می‌رسد مفاهیمی چون ظاهر و باطن، حقیقت و مجاز، غیب و شهادت، بود و نمود و مانند اینها از واژه‌های مترادف صورت و معنا بوده که باید به آنها توجه شود. شاید بتوان گفت یکی از نخستین افتراقات در عرصه اندیشه، دیدگاهی است که انسان‌ها به هستی در توقف در صورت (ظاهر) یا سیر در معنای (باطن) آن داشته‌اند.
تمام ادیان انسان‌ها را دعوت به سیر از ظاهر به باطن کرده‌اند و آنچه در نزد ایشان اصیل بوده عالم معناست از این رو اعتبار عالم ظاهر به عالم معنا می‌باشد. این طرز فکر، تمامی شئونات زندگی انسان‌ها، بالاخص هنر را در جامعه دینی فرا گرفته و بنابراین آثار هنری ادیان همواره آدمی را متذکر به عالم دیگری می‌کند. در عین حال اگر تنها وجه اطلاق هنر دینی منحصر به ارائه صورت ظاهر باشد و آثار هنری فقط به لحاظ ظاهر دارای موضوع دینی باشند ـ هنر کلیسای مسیحی در دوران رنسانس و دوران متجدد، عمدتاً چنین هنری بوده است ـ با هنر ناسوتی که منبع الهام آن روان فردی بشری است که خود را مستقل می‌انگارد، تفاوتی ندارد. هنر دینی، آنجا که خاستگاهش فراتر از انسان خود بنیاد می‌شود و هنرمند محمل و مجرای رحمتی می‌شود که از عالم معنا منبعث شده، هنر اصیل دینی ظهور می‌کند. انسان‌ها در جامعه دینی هنگامی که هنرهای خود را با سنت و تفکر دینی می‌پرورانند و آن تفکر دینی در جای جای زندگی آدمی حضور می‌یابد هنر سنتی جلوه می‌کند. هنرهای سنتی در این جوامع همسو با سنت دینی سیری از ظاهر به باطن و از صورت به معنا دارند و گاه این امر چنان فراگیر شده که تمدنی را ایجاد کرده است. یکی از بهترین نمونه‌ها برای غایت هنرهای سنتی، سنت اسلامی است. هنرهای سنتی اسلامی چنان با دین سرشته شده و تکوین یافته‌اند که گاه به آن هنرهای اسلامی می‌گویند امری که بیراه نیست.
راز دعوت قرآن و سخن مشترک انبیاء تفکر و سیر از ظاهر به باطن یا به عبارتی از صورت به معنا بوده و ظاهری دیدن و توقف در صورت دنیا بدون سیر در معنا و باطن را نکوهش کرده و آن را نشان بی‌خردی انسان می‌دانند. قرآن شامل آیاتی پر رمز و راز، مکنون در ظاهر کلمات است که همواره انسان‌ها را به تفکر و جست‌وجو در آن واداشته است. سخن گفتن از کلمات و معانی قرآنی جز به صورتی نمایاندن ممکن نیست و چنین صورتی همواره انسان‌ها را به تفکر واداشته است.
مکاتب فلسفی و حکمی نیز همواره به این امر توجه داشته‌اند. در نزد حکمای مسلمان جهان اسلام و از آن جمله ایرانیان، تفکر و اندیشه همواره در چارچوب دین شکل گرفته است و الهام‌بخش و سرچشمه اصیل این تفکرات، قرآن و احادیث است. با الهام از قرآن حکما برای عالم ظاهر و باطن قائل شده‌اند و هر ظاهری را مظهر تجلی حقیقتی می‌دانند. بنابراین همواره سعی در گذشت از صورت و ظاهر امور به معنا و حقیقت آنها را دارند. «الهی الهی خلصنا عن‌الاشتغال بالملاهی و ارتا حقایق الاشیاء کما هی غشاوه غفلت از بصر و بصیرت ما بگشای، و هر چیز را چنان که هست به ما بنمای. نیستی را بر ما، در صورت هستی جلوه مده، از نیستی بر جمال هستی پرده منه، این صورت خیالی را آیینه تجلیات جمال خود کن، نه علت حجاب و دوری، و این نقوش وهمی را سرمایه دانایی و بینایی ما گردان .  یکی از مهم‌ترین مبادی هنر دینی توجه به معنا در پس صورت ظاهر است از آن جایی که تفکر دینی همواره آدمی را به سیر از ظاهر به باطن هدایت می‌کند و در این مسیر انسان را به تفکر و تذکر حقیقت ظاهر دعوت می‌کند. هنر مبتنی بر این تفکر نیز چنین جلوه‌ای پیدا می‌کند و برای بیان آن لاجرم زبانی نمادین دارد و با رمز ورازسخن می‌گوید.             
انسان در طریقت دینی تا به مرتبه کشف و شهود نائل نشده باشد این زبان را درک نخواهد کرد. این طریقت راهی است که حکما و عرفا در پیروی از امیرالمؤمنین علی «علیه‌السلام» و اولیاء و معصومان بدان نائل شده‌اند و هنرمندان با الهام از حکیمان و عارفان، این طریقت را در آثار خود به ظهور رسانده و معانی را در پس شکل و رنگ به اشارت بیان کرده‌اند تا بیننده در تأویل صورت‌های آن به باطن و معنا ره یابد.  »در راستای تحقق چنین امری این همایش می تواند قدمی مقدماتی به خاطر ایجاد پلی میان دین و هنر در ادیان ابراهیمی گردد.

دبیر کمیته علمی همایش
دکتر طاهری- دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان

اعضای کمیته علمی همایش
دکتر پاتریک رینگنبرگ - استاد دانشگاه لوزان سوئیس 
دکتر پدرام خسرو نژاد - استاد دانشگاه سن اندروز اسکاتلند 
پرفسور کارلو جوانی چرتی - دپارتمان شرق شناسی اروپا
دکتر نادیا معاونی - دپارتمان زبان ایتالیایی دانشگاه آزاد اسلامی تهران شمال
دکتر انتونیا شرکا - دپارتمان زبان ایتالیایی دانشگاه آزاد اسلامی تهران شمال
دکتر علی اکبر فامیل روحانی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان
دکترسیدحمیدحسینی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان
دکتر اولیایی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان
دکتر احمد حبیبیان - دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان
دکتر علی اکبر حائری موحد - دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان
حجت السلام علی امامی فر دانشگاه آزاد اسلامی ساوه
دکتر فریدونی - دانشگاه بوعلی سینا

کمیته برگزارکننده:
رئیس همایش
سید علی اصغر تروهید
 
دبیر همایش
عباس اقبال مهران
 
اعضای کمیته اجرایی
اصغر تیموریان
سعید دوست محمدی
محمد مهدی شیرمحمدی
مهرداد چراغی
مجید صدیقی
قهرمان اقبال مهران
علیرضا اسفندیاری مقدم
علی اکبر حائری موحد
علی امامی فر
علیرضا رضایی
امیر محمدی  راستین
اسدالله ربانی مهر
سعید ملکی
شاهرخ قاسم زاده
مهدی بهرامی



مقالات پذیرش شده در همایش بین المللی دین در آیینه ی هنر